İran’da çevrim içi konserinde zorunlu başörtüsü takmadığı ve kolsuz kıyafet giydiği gerekçesiyle yargılanan şarkıcı Parastoo Ahmadi ile ekibine verilen 74’er kırbaçlık ceza, temyiz mahkemesince duruşma yapılmaksızın onandı. Mahkemenin kararıyla birlikte Ahmadi ve sekiz ekip üyesine yönelik yurt dışı yasağı da kesinleşti.
Kum kentindeki ceza mahkemesi, 29 yaşındaki sanatçının Aralık 2024’te YouTube üzerinden yayınlanan ve geniş kitlelere ulaşan performansının ardından adli işlem başlatmıştı. Yargı makamları, kadınların kamusal alanda sergilediği performansları kısıtlayan kuralları dayanak göstererek sanatçıyı ve yapım ekibini suçlu bulmuş, bedensel cezanın yanında iki yıl boyunca görsel ve işitsel faaliyet yürütmelerini yasaklamıştı.
Üst mahkemenin temyiz talebini duruşma açmadan geri çevirdiğini bildiren avukatlar, verilen hükmün emsal teşkil etmesi için ağırlaştırıldığını belirtti. BBC’ye konuşan müdafi avukatlardan biri şu açıklamayı yaptı:
“Bize göre konser vermek kesinlikle bir suç teşkil etmiyordu. Mahkeme, para cezası veya daha hafif yaptırımlar seçeneği bulunmasına rağmen bu suçlamalar için verilebilecek en ağır cezalardan birini uyguladı”
“Temyiz Mahkemesi duruşma yapma seçeneği olmasına rağmen bunu tercih etmedi ve kararı aynen onadı. Bu kararın verilmesindeki temel amacın, benzer olayların tekrarlanmasını önlemek ve gözdağı vermek olduğu anlaşılıyor”
Hukuki karar sanat dünyası ve sivil toplum temsilcileri tarafından sert biçimde eleştirildi. Şarkıcı Googoosh sosyal medya paylaşımında şu sözlere yer verdi:
“Umarım bu karanlık günler sona erer, kadınlar nasıl yaşayacaklarını ve giyineceklerini seçme özgürlüğünü yeniden kazanır ve değerli vatanımızda sanatsal ifade bir kez daha yeşerir”
Müzisyen Hüseyin Alizadeh tepkisini “Parastoo Ahmadi’nin yerine 70 kırbaç yemeye hazırım”
diyerek dile getirdi. Uluslararası Af Örgütü ise “Kırbaç cezasının zalimane, insanlık dışı ve aşağılayıcı bir cezalandırma olduğunu ve işkence ile diğer kötü muamelelerin mutlak yasağını ihlal ettiğini”
vurguladı.
Ülkede 2022 yılında 22 yaşındaki Mahsa Amini’nin hayatını kaybetmesiyle tırmanan toplumsal gerilim devam ederken, daha önce Ocak 2024’te aktivist Roya Heshmati de benzer gerekçeyle 74 kırbaç cezasına çarptırılmıştı. Denetim süreçlerine ilişkin konuşan Düzenin Maslahatını Teşhis Konseyi Üyesi Golamali Haddad-Adel, yaşanan askeri gerilimler nedeniyle güvenlik birimlerinin “şu an için bu cepheye gerektiği kadar odaklanamadığını”
belirtti.
