Uluslararası bilim insanları tarafından gerçekleştirilen kapsamlı bir araştırma, Kenya’daki incir ağaçlarının atmosferdeki karbondioksiti çekerek toprak altında kalıcı kireç taşına çevirdiğini ortaya koydu. Prag’da düzenlenen Goldschmidt Jeokimya Konferansı’nda paylaşılan bulgular, oksalat-karbonat döngüsüyle işleyen bu jeobiyolojik mekanizmanın iklim krizine karşı yürütülen küresel mücadelede yüz binlerce yıllık doğal karbon depolama imkânı sunduğunu gösterdi.
Karbonun Taşlaşma Mekanizması
ABD, İsviçre, Avusturya ve Kenya’dan uzmanların ortaklaşa yürüttüğü çalışma, klasik ağaçlandırma yöntemlerindeki temel bir engeli aşabilecek veriler sağladı. Normal şartlarda yaprak ve gövdede biriken organik karbon bitki öldüğünde veya çürüdüğünde havaya geri salınırken, incir türlerindeki özel mekanizma bu süreci kalıcı depolamaya dönüştürüyor.
Fotosentez aşamasında atmosferden soğurulan karbondioksit, bitki dokusunda kalsiyum oksalat kristallerine çevriliyor.
Dökülen dal ve yaprakların topraktaki bakteri ile mantarlar tarafından parçalanmasıyla bu madde kalsiyum karbonata, yani kireç taşına dönüşüyor.
Organik veya gaz formundan jeolojik taşa evrilen karbon, toprak tabakasında yüz binlerce yıl boyunca kilitli kalıyor.
Zürih Üniversitesi’nden Dr. Mike Rowley, söz konusu sürecin önemini şu ifadelerle belirtti:
tarımsal ormancılık projelerinde bundan böyle hem organik hem de inorganik karbon depolayabilen türlerin seçilmesinin iklim mücadelesinde stratejik bir zorunluluk olduğunu
Afrika Meşesi ve Kutsal Metinlerdeki Yeri
Benzer bir taşlaşma sürecinin Batı ve Orta Afrika’nın tropikal ormanlarında bulunan ve ‘Afrika Meşesi’ adıyla bilinen dev Iroko ağacında da yüksek verimle gerçekleştiği kaydedildi. Kök çevrelerinde yoğun kireç taşı biriktiren Iroko ağaçları, tonlarca karbonu toprağa sabitlerken asidik zeminlerin pH dengesini düzenleyip tarıma elverişli hale getiriyor.
Doğadaki bu jeobiyolojik döngü, Kur’an-ı Kerim’in Tin Suresi 1. ayetinde yer alan “Yemin olsun incire ve zeytine…” vurgusuyla kutsal metinlerde geçen ifadelerin bilimsel açıdan dikkat çeken bir boyutunu gözler önüne seriyor.
