Müzik ekipmanı teknisyeni Michael Sparks’ın Nashville’deki bir ikinci el dükkanından yaklaşık 121 liraya satın aldığı rulo dokümanın, ABD Bağımsızlık Bildirgesi’nin 1823 tarihli nadir bir nüshası olduğu anlaşıldı. Yıllarca garajda bekletilen ve kuruma bağışlanan tarihi parşömen, düzenlenen açık artırmada 477 bin 650 dolara satılarak sahibine rekor kazanç sağladı.
Sparks, Mart 2006 döneminde Music City Thrift Store isimli mağazada ev eşyalarına göz gezdirirken şamdan ve tuzluk setinin yanında bu rulo belgeyi 2,48 dolar (yaklaşık 121 lira) karşılığında sepetine ekledi. Satın almanın ardından materyalin geçmişini saptamak için aylarca detaylı araştırmalar yürüten teknisyen, belgenin William J. Stone tarafından hazırlanan ve literatürde “Stone baskısı” olarak bilinen resmi kopyalardan biri olduğunu netleştirdi.
Yalnızca 200 adet basılmıştı
Orijinal 1776 Bağımsızlık Bildirgesi parşömeninin zamanla yıpranması sebebiyle, dönemin Dışişleri Bakanı John Quincy Adams’ın girişimiyle William J. Stone bakır levha kalıbı çıkarmıştı. ABD Kongresi 1823 yılında hayatta kalan imzacılara, devlet yöneticilerine ve kurumlara dağıtılmak üzere dana derisi parşömen üzerine sadece 200 adet resmi baskı yaptırdı. Sparks’ın keşfinden önce tarihçiler tarafından yalnızca 35 tanesinin yeri tespit edilebilmişken, bulunan bu doküman günümüze ulaşan 36. kopya olarak kayıtlara geçti.
Uzmanlar belge hakkında şu açıklamayı yaptı:
mürekkep kalitesi ve muhafaza durumu yüksek olan belgenin piyasa değerinin öngörülenin üzerinde olduğunu
Satıştan iki gün önce garajdan çıkarıldı
Belgenin ikinci el pazarına düşüş hikayesi ise yerel bir sakinin kararına dayanıyor. Nashville sakini Stan Caffy’nin bir bahçe satışından 10 dolara temin ettiği dokümanı 10 sene boyunca garaj duvarında astığı öğrenildi. Eşinin isteğiyle garajı boşaltırken belgeyi mağazaya hibe eden Caffy’nin bağışından yalnızca iki gün sonra Sparks, standart reyon fiyatıyla bu esere ulaştı.
Kuzey Karolina’nın Burlington şehrinde yer alan Raynors’ Historical Collectible Auctions tarafından organize edilen müzayedede başlangıç bedeli 125 bin dolar olarak belirlendi. Oturuma telefon aracılığıyla katılan ve ismi gizli tutulan bir alıcı, tarihi nüshayı 477 bin 650 dolara (yaklaşık 24 milyon liraya) satın aldı. Gerçekleşen bu işlem, ABD genelinde ikinci el mağazalarında kayıtlara geçen en yüksek değerli keşifler arasında yerini aldı.
